RÖPORTAJ: AYTEN ASLAN CANPOLAT

VARYASYON KALEMLER DERGİSİ

KELİMELERDEN DEĞERLERE,
HİKÂYELERDEN FELSEFEYE

Ayten Aslan Canpolat ile edebiyat, çocuklar ve felsefe üzerine

Ayten Aslan Canpolat

Dilay Kitap Seti

Eylül Düşleri – İlk kitap

1. Eser sahibi kimdir? Sizi yakından tanıyabilir miyiz?

Ben Ayten Aslan Canpolat. Eğitimci, yazar ve edebiyatla ve şiirle ilgilenen biriyim. Felsefeye duyduğum ilgi, insanı ve hayatı sorgulayarak anlamaya çalışmamda önemli bir yere sahip. İlk kitabım Eylül Düşleri ile başlayan yazarlık yolculuğum, Dilay kitap setiyle çocukların dünyasına ve felsefi düşünmeye doğru genişledi. Özellikle çocukların merak eden, sorgulayan ve kendi düşüncelerini oluşturabilen bireyler olarak yetişmesine katkı sunmayı önemsiyorum.

2. Yazarlığa adım atmanızdaki asıl kırılma noktası ne oldu?

Yazmak, içimde biriken duygu ve düşünceleri paylaşma isteğiyle başladı. İlk kitabım Eylül Düşleri bu yolculuğun ilk adımı oldu. Dilay kitap seti ise kızımın dünyasından ilham alarak yazarlığımı farklı bir alana taşıdı. Çocukların sorularını ve meraklarını edebiyatla buluşturmak benim için yeni bir başlangıçtı.

3. Sizi ilk kez kalemi elinize almaya iten özel bir an var mıydı?

Kalemi elime almamı sağlayan tek bir an olmadı; ancak yıllar boyunca içimde büyüttüğüm bir hayalim vardı: Bir gün başucumda kendi kitabım olsun. Bu hayal uzun yıllar benimle yaşadı. Hayatın içindeki duygular, gözlemler ve birikimler zamanla yazıya dönüştü; Eylül Düşleri ile de bu hayalim gerçeğe dönüştü. Daha sonra kızım Dilay’ın oyunları ve soruları, çocukların dünyasını keşfetmem için yeni bir ilham kaynağı oldu.

4. Okuma alışkanlıklarınızın bugünkü yazım dilinize nasıl bir etkisi oldu?

Edebiyat ve felsefeyle kurduğum bağ yazma anlayışımı şekillendirdi. Edebiyatın anlatım gücünden, felsefenin sorgulayıcı yaklaşımından yararlanıyorum. Özellikle çocuklar için yazarken sade, anlaşılır ama düşündürücü bir dil kullanmaya özen gösteriyorum.

5. Hangi deneyimlerden sonra yazar olmaya karar verdiniz?

Eğitimci kimliğimle çocukları ve gençleri yakından gözlemlemek bana farklı bir bakış açısı kazandırdı. Özellikle kızım Dilay’ın oyunları, soruları ve günlük yaşamındaki deneyimleri çocukların düşünce dünyasının ne kadar zengin olduğunu gösterdi. Bu gözlemler Dilay kitap setinin ortaya çıkmasında önemli rol oynadı.

6. İyi bir yazar olmanın şartları nelerdir?

İyi bir yazarın öncelikle iyi bir gözlemci, iyi bir okur ve meraklı bir araştırmacı olması gerektiğine inanıyorum. Kendi sesini bulmak, sürekli öğrenmek ve yazdıklarını geliştirmek önemli. Çocuklar için yazarken ise onların dünyasını anlamak ve düşüncelerine değer vererek yazmak gerekiyor.

7. İlk kitabınız ve diğer eserleriniz hakkında bilgi verebilir misiniz?

İlk kitabım Eylül Düşleri. Bu kitap, edebiyat yolculuğumun ilk eseri ve benim için özel bir başlangıç. Diğer çalışmam ise Dilay kitap seti. 9-10 yaş grubuna yönelik hazırladığım bu setin ilham kaynağı kızım Dilay’ın oyunları, soruları ve günlük yaşamındaki deneyimleri oldu. Set; Dilay ve Büyük Soru, Dilay ve Hayallerin Kanatları, Dilay ve Kayıp Taş, Dilay ve Renklerin Dili, Dilay ve Mavi Gökyüzünün Sırrı, Dilay ve Mutluluğun İzleri, Dilay ve Sessizliğin Sırrı, Dilay ve Dostluk Ağacı, Dilay ve Zamanın Koşusu ve Dilay ve Konuşan Rüzgâr adlı on kitaptan oluşuyor. Millî Eğitim Bakanlığının on kök değerini P4C (Çocuklar İçin Felsefe) yaklaşımıyla buluşturdum. Anadolu’nun kültürel zenginliğini de hikâyelere taşıyarak çocukların hem kültürel mirasımızı tanımalarını hem de değerler üzerine düşünmelerini amaçladım. Çocuklara hazır cevaplar vermek yerine kendi sorularını üretmelerini ve düşüncelerini özgürce ifade etmelerini önemsiyorum.

8. Kitaplarınızın konularını belirlerken nelerden ilham alıyorsunuz?

İlk kitabım Eylül Düşleri’nde insan ve yaşamdan ilham aldım. Dilay kitap setinde ise kızımın oyunları, merakı, soruları ve yaşantısı çıkış noktam oldu. Çocukların gündelik yaşamda karşılaştıkları olayların felsefi sorgulamalar için çok değerli fırsatlar sunduğunu düşünüyorum.

9. Hikâyeleri kurgularken nasıl bir yöntem izliyorsunuz?

Dilay kitap setinde çocukların günlük yaşamlarından hareket ediyorum. Bir oyun, arkadaşlık ilişkisi veya karşılaşılan bir sorun üzerinden çocukların düşünmesini sağlayacak durumlar oluşturuyorum. Benim için önemli olan yalnızca hikâyenin sonucu değil, hikâyenin çocukta uyandırdığı sorular.

10. Size ilham veren şeyler nelerdir?

İnsan, doğa, kültür, tarih ve günlük yaşam en önemli ilham kaynaklarım. Dilay kitap setinde özellikle kızımın dünyası ve çocukların bitmeyen merakı bana yol gösteriyor. Anadolu’nun kültürel birikimi de çalışmalarımın önemli bir parçası.

11. En çok hangi dönemlerde üretkensiniz?

Sonbahar benim mevsimim. Yağmurlu havaları çok seviyorum; doğanın yavaşladığı, yağmurun sesiyle insanın kendine dönebildiği zamanlar bana iyi geliyor. Bu atmosfer düşünmeme, duygularımı içselleştirmeme ve yazacaklarımı olgunlaştırmama yardımcı oluyor. Kendimle baş başa kaldığım, gözlem yapabildiğim zamanlarda daha üretken oluyorum.

12. Okuyucular neden kitaplarınızı okumalı?

Eylül Düşleri edebiyat yolculuğumun ilk izlerini taşırken Dilay kitap seti çocuklara farklı bir okuma deneyimi sunuyor. Dilay’da çocuklar yalnızca hikâye okumuyor; sorularla karşılaşıyor, düşünüyor, sorguluyor ve kendi yaşamlarından bağlantılar kuruyor. Bu yönüyle setin çocuklar, ebeveynler ve eğitimciler için değerli bir okuma deneyimi sunacağına inanıyorum.

13. Kitaplarınızda vermek istediğiniz temel mesajlar nelerdir?

İnsan, değerler ve yaşamın anlamı çalışmalarımın merkezinde. Dilay kitap setinde sevgi, saygı, adalet, dostluk, dürüstlük, öz denetim, sabır, sorumluluk, vatanseverlik ve yardımseverlik değerlerini çocukların günlük yaşamları üzerinden ele alıyorum. Çocukların bu değerleri ezberlemelerini değil, neden önemli olduklarını sorgulayarak anlamalarını istiyorum.

14. Yazmanın zor yanları nelerdir?

Zihnimdeki düşünceleri en doğru ve etkili biçimde ifade etmek bazen zorlayıcı olabiliyor. Özellikle çocuklar için yazarken hem sade hem de düşündürücü bir dil kurmak gerekiyor. Bunun için sürekli okumaya, araştırmaya ve metinlerimi geliştirmeye çalışıyorum.

15. Yazma tıkanıklığı yaşadığınızda ne yaparsınız?

Kendime zaman tanırım. Kitap okumak, müzik dinlemek, doğayı gözlemlemek ve günlük yaşamın içinde yeni ayrıntılar keşfetmek bana iyi gelir. Çocukların soruları ve bakış açıları da yeni fikirlerin doğmasını sağlayabilir.

16. Kitaplarınızı okuyuculara ulaştırmak için neler yapıyorsunuz?

Kitap fuarları, söyleşiler, kültürel etkinlikler ve eğitim ortamlarını önemsiyorum. Özellikle Dilay kitap setinin çocuklar, ebeveynler ve öğretmenlerle buluşmasını istiyorum. Çünkü bu çalışmaların yalnızca okunmasını değil, üzerine konuşulmasını ve birlikte sorgulanmasını da değerli buluyorum.

17. Kitap fuarlarındaki okur-yazar buluşmalarının önemi nedir?

Kitaplarım henüz çok yeni olduğu ve çalışma hayatımın yoğunluğu nedeniyle şu ana kadar kitap fuarlarına katılma fırsatım olmadı. Ancak yazarla okur arasında kurulacak bağın çok kıymetli olduğunu düşünüyorum. Okurun bir kitabı okuyup kendi düşüncelerini paylaşması, sorular sorması ve yazarla buluşması edebiyatın en güzel yanlarından biri. İleride bu buluşmaların içinde olmayı isterim.

18. Üzerinde çalıştığınız yeni projeler var mı?

Dilay kitap setini geliştirmek ve çocukların felsefi düşünme becerilerini destekleyen yeni çalışmalar üretmek istiyorum. Ayrıca Anadolu türkülerinin felsefi yönü ve kültürel mirasımızın genç kuşaklara aktarılması üzerine çalışmalar yapmak da hedeflerim arasında.

19. Okuyuculardan aldığınız geri dönüşler sizi nasıl etkiliyor?

Beni en çok duygulandıran sözlerden biri kızım Dilay’dan geldi: “Düşünsene anne, insanların kitaplığında senin kitapların var. Onların kitaplığı değerli bir hazine ve bu hazineye eklenen her bir kitap çok değerli.” Onun bu bakış açısı beni çok etkiledi. Bir kitabın bir insanın kitaplığında yer almasını, o kişinin dünyasına eklenen kıymetli bir parça olarak görmesi çok anlamlı. Elbette yazdıklarımın değerlendirilmesi, olumlu ya da olumsuz eleştirilmesi de benim için önemli. Yapıcı eleştirilerin eksiklerimi görmeme ve sonraki çalışmalarımda daha doğru adımlar atmama yardımcı olduğuna inanıyorum.

20. Edebiyat yolculuğunun başındaki yazarlara tavsiyeleriniz nelerdir?

Bol bol okusunlar, hayatı gözlemlesinler ve soru sormaktan vazgeçmesinler. Özellikle çocuklar için yazanlar, çocukların dünyasını anlamaya çalışmalı; onlara hazır cevaplar vermek yerine düşünmeleri için alan açmalı. Çünkü çocuklara bırakabileceğimiz en değerli miraslardan biri, özgürce düşünebilen bir zihin ve güçlü bir vicdandır.

SON SÖZ: ÇOCUKLARIN SORULARIYLA BÜYÜYEN BİR YOLCULUK

Eylül Düşleri benim ilk edebiyat yolculuğumun adıydı. Dilay kitap seti ise bana çocukların dünyasına başka bir pencereden bakmayı öğretti. Kızım Dilay’ın oyunlarından ve sorularından doğan bu çalışma, zamanla çocukların değerleri sorgulayarak keşfedebilecekleri bir felsefi yolculuğa dönüştü. İstiyorum ki çocuklar yalnızca kitapları okumasın; düşünsün, sorgulasın, kültürünü tanısın, farklı fikirlere saygı duysun ve kendi sorularının peşinden gitsin. Çünkü çocuklara bırakacağımız en güzel miras, hazır cevaplar değil; doğru sorular sorabilen, düşünen ve değerlerine sahip çıkan nesillerdir.

İlgili Yazılar

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir